SOMATOFORM BOZUKLUK VE PSİKOSOMATİK HASTALIK

Saygıdeğer okuyucularımız bu ay sizlere kendimin de özellikle uzmanlık alanım olan Psikosomatik hastalık ve Somatoform bozukluk hastalıklar konularına değineceğim.

Ağrınız fiziksel mi yoksa Psikolojik mi? İlk önce bunu bilmek lazım.

Gelin ilk önce sizlere Somatoform bozukluk hastalıklarından bahsedeyim.

Somatoform Bozukluk Nedir?
Somatoform bozukluklar herhangi bir nedene bağlı olmaksızın görülen psikolojik ağrılardır. kişinin kendini sürekli olarak hasta hissettiği ve çeşitli yakınmalarda bulunduğu, ancak yapılan tüm tetkik ve tahliller sonucunda herhangi bir tanıya varılamayan psikolojik bozukluk olarak nitelendirilmektedir. Bu durum kısaca kişinin bilinçaltında yatan psikolojik çatışmaların “bedenleştirilmesi” olarak nitelendirilmektedir.

Kişinin doktorların kapılarını aşındırmalarına rağmen yine de hastalıklarına bir çare bulamamaları sonucunda kişi bir boşluğa düşer. İşte bu noktada biz araya girer ve en önemli nokta kişide gerçekten fiziksel ağrılar olmadığını tespit ederiz. Ancak bu ağrılar karşısında herhangi bir teşhis konulamamasının tek nedeni ağrıların psikolojik faktörlere dayanmasıdır. Bu nedenle bu kişilerin fiziksel sıkıntıların yanı sıra ruhsal olarak da ciddi sıkıntılar yaşadığını söyleyebiliriz.

Birçok hastalığın temel nedeni olarak görülen stres, bazı durumlarda kişinin bağışıklık sisteminin düşmesine neden olabileceği gibi fiziksel olarak da düşüş yaşamasına neden olur. Bu durumlarda kişilerde Strese bağlı yorgunluğu, baş, karın, kas ağrıları ve organlarda gerginlikler gözlemlenebilir. Ancak somatoform hastalığı olan kişilerde bu durum psikolojik durumun etkisiyle daha uzun sürmekle birlikte kişi kendini ciddi bir hastalığı olduğuna dair inandırmıştır. Kendine sürekli olarak “bende hangi hastalık var?” ve “hasta mıyım?” şeklinde sorular sorma ayrıca kişi Sürekli olarak kendini dinleme bu sorgulamaların başlangıcında yoğun stres, olumsuz ve sıkıntı veren durumlar söz konusu olabilir. Unutmayınız ki stres birçok hastalığın tetik noktası olabileceği gibi hastalıklardan bağımsız olarak kişinin kendini yorgun veya hasta hissetmesine neden olabilir.

Somatoform bozukluk sorunu karşısında önerilen başlıca tedavi yöntemi psikoterapidir. Uygulanan psikoterapi ile hastanın bedensel olarak duyduğu rahatsızlarla nasıl başa çıkabileceği konusunda bir destek sağlanır.
Ağrı fiziksel olduğu kadar ruhsal bir yaşantıdır.
Somatoform bozukluklara gelince somatizasyon bozukluğu, hipokondriyazis, konversiyon bozukluğu, ağrı bozukluğu, anksiyete bozuklukları, panik bozukluğu, yaygın anksiyete bozukluğu, hezeyanlı bozukluk, somatik tip cinsel ağrı bozuklukları, dispareni, vajinismus
uyum bozukluğu (fiziksel belirtilerle giden) ve de depresyon

Psikosomatik hastalık ne demektir?
Psikosomatik hastalık, belli bir süre içerisinde ortaya çıkan ve tedavi arayışları günümüzde de hala devam eden hastalık çeşitleri arasında yer almaktadır.
Psikosomatik Hastalık ne demektir açıklamasına öncelikle kelimeleri ayırarak başlamak gerekir. “Psyche” ruh, “Soma” ise beden demektir. Literatürde Somatizasyon Bozuklukları olarak adlandırılır.
Somatizasyon bozukluklarını kendi içinde dört gruba ayırmak mümkündür.

Yani Psikosomatik bozukluk, ruhsal (zihinsel) kaynaklı bedensel rahatsızlıklara verilen genel addır. Psiko ruh, soma ise beden anlamına gelir. Psikosomatik yaklaşıma göre ruh ve beden bir bütün olarak ele alınmalıdır. Doktora gittiğinizde sorununuzun “stres” kaynaklı olduğu söyleniyorsa muhtemelen bir tür somatizasyon yaşıyorsunuzdur. Somatizasyon, ruhsal bir problemin bedende görülebilen bir rahatsızlığa çevrilmesidir. Ruh da beden kadar acıyabilir. Bazen o kadar çok acır ki, bu acıyı bedenselleştirir.

İçe atılan her problem, ifade edilemeyen her duygu er ya da geç dışarı çıkmak isteyecek, zamanı geldiğinde de kendine en uygun organı seçerek onu hasta edecektir. Çünkü beden ruhun yaşadıklarını bu yolla ifade eder. Hiçbir duygu sonsuza dek saklı kalmaz, duygular yaşanmak, dile getirilmek ister.
En sık görülen psikosomatik bozukluklar şunlardır:
Baş ağrısı, migren, Sırt, bel, boyun ve omuz ağrıları, Saç dökülmesi, Egzama, sedef, akne gibi cilt sorunları, Kas ağrıları, Sürekli yorgunluk ve bitkinlik, Görme bozuklukları, Yüksek tansiyon, Bağırsak sorunları, kabızlık, Ülser, gastrit gibi mide sorunları, Diyabet, Astım, Alerjiler, Kanser,

Psikosomatik bozuklukların sebepleri nelerdir?
Çaresizlik ve ümitsizlik, Güvensizlik, Öfke, Kin, nefret ve kıskançlık, Acı ve üzüntü, Hayal kırıklıkları, kırgınlık, Korku ve kaygılar, Bastırılmış, çözümlenmemiş her türlü duygu
Zihinsel olarak tamamlanmamış, bitirilmemiş işler Suçluluk, Affedememe, Kabullenememe,

Yukarıda sayılan olumsuz duygular uzun süre bastırıldığında veya aşırı deneyimlendiğinde psikosomatik bozukluklara yol açar.
Ayrıca,
Kendimizi ifade edemediğimizde, Güçlü görünmek için duygularımızı bastırdığımızda,
“Hayır” diyememeyi alışkanlık haline getirdiğimizde, Sınır koyamadığımızda, Sürekli endişeli ve korku dolu olduğumuzda, Her şeyi ve herkesi kontrol etmeye, yönetmeye çalıştığımızda, Bir sorunun veya kaybın varlığını kabullenemediğimizde,
Zihnimiz bunları bedenselleştirecek ve hastalık oluşacaktır.

Ağrı semptomları, Gastrointestinal semptomlar, Cinsel semptomlar, Psödonörolojik semptomlar (sağırlık, körlük, bir bölgede güç yitimi, denge kaybı gibi nörolojik kökenli olduğu düşünülecek semptomlar)

Dünyanın her yerinde insanlar içsel sıkıntılarını yaygın biçimde beden yoluyla ifade ederler. İçsel sıkıntının bedenselleştirilmesini patolojik düzeye taşıyan etkenlerin neler olduğu henüz tam bilinmiyor ancak araştırmalar öğrenme davranışının etkisinin büyük olduğunu gösteriyor. Ebeveyn tutumlarını modelleyen ve ürettikleri ağrılarla kliniklere başvuran çocuklara ilişkin pek çok vaka çalışması mevcuttur.

Somatoform bozuklukları, merkezi sinir sistem ile ilgili olduğu için psikosomatik hastalıklarda tüm beden etkilenebilir. Örneğin bir sınavınız var ve sınavda kötü not alacağınıza dair bir inancınız var düşünce sisteminiz başaramayacağım, yeterli değilim, hayal kırıklığı doğuran biriyim gibi negatif düşüncelerle dolduğunda vücudunuz karın ağrısı, mide bulantısı, baş ağrısı, baş dönmesi, kusma isteği, terleme, titreme, vs. gibi fizyolojik semptomlar gösterebilir. Genel olarak sayacak olursak migren, yüksek tansiyon, kas ve eklem ağrıları, ülser, tiroid, gastrit, reflü, egzama, zona, eklem iltihapları (fibromiyalji), İrritabl bağırsak sendromu (İBS) gibi birçok hastalığı örnek verebiliriz.

Psikosomatik hastalıkların kalıtımsal ve yapısal(kromozomun bozukluğundan organın işleyiş aksaklığına kadar) nedenleri hastalığın oluşmasında en temel paya sahiptir. “Psikolojik faktörler enfeksiyonlu hastalıklara olmasa da ülser, baş ağrısı, alerji, astım ve yüksek tansiyon gibi bazı fiziksel hastalıkların gelişimine katkıda bulunur.

Ruh ve bedenin etkileşimi sonucu ele alınan bu hastalığın bir başka nedeni ise biyolojik, psikolojik ve sosyal bir varlık olarak ele aldığımız insanın içinde yaşadığı inanç, gelenek, ekonomik durum ve bunun gibi sosyal streslerden etkilenmesidir.

Psikosomatik hastalıklar, kişinin iç dünyasında çözümleyemediği ya da ifade edemediği çatışmaların, duyguların, düşüncelerin bedensel belirtileridir.Bu yaklaşıma göre kişi yaşamında karşılaştığı problemlere bağlı olan stres ve kaygı duygularını, erken çocuklukta saplandığı dönemlerdeki fizyolojik belirtilere gerileyerek ifade eder.

Psikosomatik Bozukluklarda Sınıflandırma yaparsak şu şekilde:
– Deri ile ilgili olan hastalıklar: Egzema, ürtiker, eritroderma, nörodermatit, kaşıntı, kurdeşen, saçkıran, siğil, akne
– Kas- iskelet-sinir sistemi ile ilgili olan hastalıklar: Eklem ağrıları, romatoid artrid, MS
– Solunum sistemi ile ilgili olan hastalıklar: Bronşial astım,hiperventilasyon. Tüberkülozda ruhsal etkenler büyük rol oynasa bile psikosomatik bir has¬talık sayılması tartışmalıdır
– Dolaşım ile ilgili olan hatalıklar: Koroner damar hastalığı, migren, yüksek ve alçak tansiyon
– Sindirim sistemi ile ilgili olan hastalıklar: Mide ve duedonum ülseri, ülseroz kolit, spastik kolon, sinirsel kabızlık, sinirsel kusma, yeme bozuklukları
– Endokrin sistemle ilgili olan hastalıklar: Tiroit bozukluğu, addison hastalığı, cushing sendromu, diabet
– Üretim- boşaltım sistemi ile ilgili olan hastalıklar: Aybaşı bozuklukları, kısırlık, cinsel soğukluk, cinsel güçsüzlük, enürezis, yalancı gebelik
– Özel duyu organları ve diğer sistemlerle ilgili olan hastalıklar: Saman nezlesi gibi alerjik hastalıklar, tikler, kan hastalıkları, organ değişimleri, herpetiform bozukluklar
Baş ve ağrı: Ağızda uçuk ve ülserasyonlar, dişeti sorunları, diş çürükleri, Behçet hastalığı, Glokom, Kas gerginliği ağrıları ve Vertigo.

• “Göğsüm daralıyor”
• “Midem yanıyor”
• “Belim ağrıyor”
• “Başım çatlıyor”
• “Kalbim sıkışıyor”
• “Dizlerim acıyor”
Ağrıyor, acıyor, yanıyor… Peki bedenimiz bize ne söylüyor?
Umarım bir nebze de olsun bu konuda faideli olmuşumdur.

Bu konu çok önemlidir. Mutlaka bilir kişiden önemle bilgi alınmalıdır.

Kalın sağlıcakla…
Sinan Erkin
Alternatif Tıp Uzmanı – Heilpraktiker

Bana ulaşmak isterseniz:
Naturheilpraxis Erkin
Alternatif Tıp Uzmanı (Heilpraktiker) Sinan Erkin
Grabenstr. 9/1
71063 Sindelfingen

Tel: +49 7031 42 82 678
Fax: +49 7031 42 82 679
Mobil: +49 178 41 95 944
Mobil: +49 172 60 71 974
E-Mail: info@naturheilpraxis-erkin.de
Web: www.naturheilpraxis-erkin.de